Tash 6 vjet, Bashkimi Europian nuk ka ba kurrgja për me ndalë korrupsionin në Kosovë, e në përfundim të mandatit, në 2016, nuk dihet nëse ka me e lanë Kosovën ma mirë se e ka gjetë.
Kështu deklaron për periodiken spanjolle “El Diario” ekonomisti italian Andrea Lorenzo Capussela, nji nga drejtuesit kryesorë të Zyrëc Civile Ndërkombëtare në Kosovë nga vitet 2008-2011.
Andrea Lorenzo Capussela, ish-shefi i Njisitit Ekonomik të Zyrës Civile Ndërkombëtarem ka botue kohët e fundit nji libër kushtue Kosovës, me titull “Shtetndërtimi në Kosovë: Demokracia, Korrupsioni dhe BE në Ballkan” (State Building in Kosovo: Democracy, Corruption and the EU in the Balkans), ku flet për rolin e bashkësisë ndërkombëtare, e sidomos të EULEX’it në Kosovë.
Capussela thotë se Kosova asht nji shtet që nuk e ka gjetë ende rrugën drejt rritjes së qëndrueshme dhe kapërcimit të problemeve ekonomike. Kosova asht nji demokraci joefektive. Shoqnia vuen nga t’ardhunat e ulta dhe papunësia, derisa zani i saj nuk mbrrin me u ndigjue prej qeverisë së dobët.
I pyetun se çka vërejti gjatë qëndrimit të tij në Kosovë, Capussela evidenton dy gjana:
E para, konsolidimin progresiv të nji sistemi qeverisjeje joevikase dhe të padrejtë që ka shkaktue sistuatën aktuale me sistemin ekonomik dhe legjislacionin e dobët;
E dyta: Nji komunitet ndërkombëtar gjithashtu të dobët dhe të paaftë për me konsolidue nji sistem aq regresiv.
Capussela thotë se kjo asht përgjegjësi e EULEX’it dhe e Zyrës Civile Ndërkombëtare, pjesë e së cilës ka qenë edhe vetë.
Por ekonomisti përfshin edhe qeverinë e Kosovës. Megjithatë, – thekson ai, – problemet e Kosovës janë të bartuna qysh para vitit 2008.
Sa i takon skandalit të EULEX, të denoncuem nga prokurorja Bamieh për përfshimjen e nji gjykatësi në nji aferë korruptive, Capussela thotë se edhe nëse këta akuza janë të vërteta, ata prapë tentojnë me e shkëputë vëmendjen e qytetarëve nga problemet reale të Kosovës, e që ai përpiqet me i tregue në librin e tij. Probleme për të cilat nuk asht ba kurrgja tash 6 vjet, e që lidhen me korrupsionin e shtrimë në krejt vendin.
Capussela thotë se autoritetet europiane duhet me pasë dijeni për të gjitha këto, ma s’paku qysh në vitin 2012, kur u denoncuenj nga Gjykata Europiane e Auditimit.
EULEX nuk asht përpjekë me çue në burg ndonji lider kosovar të përfshimë në korrupsion. E as më nisë procedurat kundër tyne. Sepse nëse korrpusioni nuk luftohet qysh në zanafillë, kjo don me thanë se Misioni Europian nuk po punon mirë.
Përfundimisht, të gjithë e dimë se elita politike asht e zhytun në korrupsion, por nuk dihen emnat, – thotë ish-funksionari i naltë i Zyrës Civile Ndërkombëtare.
Po ju, a jepni emna në librin tuej? – e pyet gazetari Pablo Garcia ekonomistin italian në Bruskel.
Kam 22 raste specifike të deklasifikueme deri në detaje. Përfshi edhe emnat, – përgjigjet Capussela, derisa shton se rasti i ndërtimit të autostradës që lidh Kosovën me Shqipninë asht ma i randi.
Në vitin 2010 u nis puna për ndërtimin e nji autostrade që lidh kryeqytetin Prishtinë me Shqipninë, e financueme 100% me parè publike. Problemi asht se krejt procesi ishte i paarsyeshëm: kushtet e tenderimit ishin vendosë e nuk u diskutuen ma. Si shpjegohet kjo? Përfundimsiht, autostrada kushtoi thuejse 3 herë ma shumë se çmimi fillestar i ofertës dhe thuejse 3 herë ma shumë se kostoja mesatare e nji autostrade në Gjermani, – shpjegon Capussela.
Ma tej, ai thotë se nuk ka qenë kundër privatizimeve në Kosoëv, por duhej punue në mvarësi të rasteve. Capussela thotë se ai i ka kundërshtue privatizimet për dy arsye: E para sepse kishin me pasë efekte çoroditëse në ekonominë kombëtare të Kosovës, dhe e dyta sepse korrupsioni kishte prekë shumë procese privatizimi.
Vetëm në sektorin e transportit, dikund rreth 20% e kontratave janë me humbje, – thotë ekonomisti italian.
Sa i takon rezultateve të punës së EULEX’it, Capussela thotë se nuk e din nëse kur të largohet në vitin 2016, ka me e lanë Kosovën ma mirë nga sa e ka gjetë, transmeton rrokum.
Nji tjetër efekt asht se prania e EULEX’it ndonjiherë e frenon shoqninë civile e cila dëshiron me marrë veprime kundër korrupsionit, – thotë Capussela, simbas të cilit, edhe ikja e Misionit nuk ka me qenë aq i randë.
