Nga Fahri Xharra: Koptët e Egjyptit dhe shqiptarët

11.05.2020 12:28
Rreshtat+- AShkronjat+- Printo
Nga Fahri Xharra: Koptët e Egjyptit dhe shqiptarët

Shkruar nga Fahri Xharra

Në gjuhën e tyre Kopte , e cila është shkalla e fundit e gjuhës Egjyptiane , Koptët i thonë vetes : rem en kēme , rem en khēmi ose (edhe ) rem en khēmi e që do të thotë “populli i Egjyptit” ose “ Egjyptasit “. Para se të shkojmë më tutje të shtojmë që arabët nuk janë vendor por të ardhur si musliman pas shek të 6-të.


Pse çdo gjë e gjetur në literature duhet të shpjegohet nëpërmjet greqishtes ? Një pyetje jo qëllim keqe por që e do shpjegimin. Pra shumica e të krishterëve në Egjipt në “mënyrë indirekte “ ka rrjedhur nga greqishtja “Αἰγύπτιος Aigýptios “ pra “ Egjyptian . Por pse greqisht kur Koptet e kishin gjuhën e tyre?

Mbi 95% e të Krishterëve Egjyptian ( jo të Egjyptit) i takojnë Kishës Kopte Ortodokse të Aleksandrisë, pra një Kishë Ortodokse Lindore . Kisha e Egjyptit ( Kopte ) ngërthen në vete gati 8 milion ndjekës ( aty në Egjypt ) si dhe nga 2 tjerë jashtë ( Egjyptit )..
A ka dhe çka ka pellazgjike tek Koptët ? A ka gjurmë të lashtësisë së Thotit?


Në kërkim të kësaj lidhjeje të lashtë duhet të kalojmë nëpërmjet “ Faraonizmit “ , i cili mbrohet nga intelektualet Koptë dhe që ka rrjedhur shumë herët nga periudha e Para- Krishterë dhe e cila nuk i detyrohet asgjë Greqisë. . Pra Koptët qe nuk janë pak ( së paku 20 % e popullsisë )i kërkojnë lidhjet e tyre kulturore në rrënjët e tyre të lashta të historisë së Egjyptit . Është për tu theksuar se edhe disa intelektual egjyptas së bashku me të krishterë koptë i kërkojnë rrënjët në “faraonizëm “., dhe kjo i shërben Egjyptit si urë harmonie në mes të dy feve.
Të iu rikujtoj Giuseppe Catapanon dhe veprën e vet “Thoti – Tati fliste shqip”. Po kush ishte Thot – i ?

Kodi i Grazierit i shkruar në gjuhen Kopte , në Stadin e 5-të dhe të fundit të gjuhës kopte (.Dated to the fourth–fifth century C.E., the Codex Grazier is written in the Coptic language—the fifth and final stage of ancient Egyptian language—and contains part of the Book of Acts (Acts 1:1–15:3)..

Shikoni se me popujt e vjetër , me ne e edhe me Koptët ka shumë spekulime. Gjuha e sotme Kopte thuhet se është faza e pestë e gjuhës së vjetër egjyptase . Leo Depuydt në shkrimin e tij “Coptic—Egypt’s Christian Language” mundohet të spjegon zhvillimin e kësaj gjuhëje deri më sot.

Gjuha Kopte “ është zhvilluar rreth vitt 300 pasKr. në Egjypt” duke u shkruar me shkronja “greke” si edhe do shenja Demotic . ????? Përndryshe Gjuha Kopte ( Koptishtja ) ka qenë lingua franca deri sa Egjypti ishte vetëm i krishterë.

Kalojmë në anën më reale të Koptishtës shikur nga syri i Fiorina Shikos, studjuese , e cila në Sipmpoziumin e katërt “ 10 mijë vjet nga Zanafilla e Shqiptarëve ( Tiranë. 2016) “ e lexoi studimin e saj “Ati Ynë , në gjuhen kopte , përkthyer nga gjuha shqipe “
Në punimin e saj , studjuesja Fiorina Shiko e ka përdorur metodën e përkthimit ndër- gjuhësor dhe përkthimin fonetik si dhe rekonstruimin e plotë të gjuhës së lashtë shqipe. Edhe filologu Italian Giuseppe Catapano pas shumë studimesh shpjegon ne librin e tije” Thoti fliste Shqip” lidhjen direkte midis gjuhës egjiptiane dhe shqipës se vjetër.:
“Gjuha Kopte fetare na del nëpërmjet gjuhës se vjetër arkaike shqipe , një gjuhë e shkruar me shkronja të reja greke plus fjalë të reja të përbëra greke, flasim pra periudha kohore të reja (shek.III-IV pas Krishtit).Shihet qartë se si gjuha greke ka kontaminuar shumë dialekte te vjetra si edhe nevoja e tyre per te imponuar historikisht veten e saje gjate kohëve. Dihet qe Koptishtja është faza e fundit e gjuhës egjiptiane, vërejmë se si rrënja e shqipes eshte perdorur për ti dhënë jetë dialekteve te reja, si ne rastin konkret: vet fjala” kopt” nga arabishtja “kuptaion”- identifikohet lehte me foljen shqipe”kaptu”- me kalu (me kalu, me kapercy).Aegiptus nga gjuha e vjeter micenea- a3-ku-pi-ti-jo(a- ku-pi-ti-jo) mund ta lexojmë fare thjeshtë shqipen-> ” a ku prij ti je” qe do te thotë “nga ku ti vjen; prejardhje”; edhe rrënja tre bashketingellore akadike ’MSR’- musuru-mes-ure- ne mes te ure.
Në shembujt e më poshtëm ( pjesët nga Ati Ynë), ne gjejmë rrënjet e gjuhës shqipe si gjuhë e lashtë:
Fraza Koptike-“Je penyoat et khen ni fee owi”
Perkthim ne shqip: JE PE NI AT E KEN NI FE- je prej nji ati e ke nji fe

Faza koptike- “Maref toovo en je pekran”
Perkthim ne shqip: MARE TU BO en JE PERKAN- mbare tu be e je i përkrahur

Faza koptike-“Mares ee en je tek met ooro”
Perkthim ne shqip :MARE I en JE TEK MET URO-Mbare I e je me te uru`

Faza koptike-“en ten koa evol”
Perkthim ne shqip :en TAN KON E FOL- e te gjithe kane per te folur

Faza koptike-“en nee e te oo on entan eroa oo”
Perkthim ne shqip : en NI E TI UN en TAN EROU- e nji e ti, un` e te gjithe e urun
Faza koptike:”owoh em perenten ekhoon e pi rasmos”
Perkthim ne shqip : ouh em PERENTEN E KUN E PIRASMOS- premten e kane e pirasmos ( fjale greke e re)- verifikim, vërtetim pra Zoti te ve ne

Pra, pse çdo gjë e gjetur në literature duhet të shpjegohet nëpërmjet greqishtes ? Një pyetje jo qëllim keqe por që e do shpjegimin . Studimet e e pellazgjishtes në frymën e (më shumë , se ) 10 mijë vjet të Zanafillës së Shqiptarëve , na e zbardhin të vërtetën shqiptare gjatë mijëvjeçarëve; e vërtetë e cila është mohuar , fshehur asgjësuar .

Komentet

Sqarim: Ndalohen fyerjet dhe përdorimi i gjuhës ofenduese. INFOSOT mban të drejtën e publikimit ose jo të një komenti të caktuar. Përmbajtja e komenteve nuk pasqyron, qëndrim editorial të redaksisë së portalit INFOSOT. Ju faleminderit për mirëkuptimin!


Kuvendi mban seancë, në rend dite shumë projektligje e rezoluta

Kuvendi mban seancë, në rend dite shumë projektligje e rezoluta

Vaksina anticovid më shpejt se sa e kishim imagjinuar në treg

Vaksina anticovid më shpejt se sa e kishim imagjinuar në treg

Aksident mes tri veturash në Rrugën e Kombit, vdes një prej shoferëve

Aksident mes tri veturash në Rrugën e Kombit, vdes një prej shoferëve

Joe Biden letër Agim Rexhepit: Zoti ju bekoftë!

Joe Biden letër Agim Rexhepit: Zoti ju bekoftë!

Ministrja Serbe refuzon Cakaj si “Qytetar Nderi” i Bujanocit: Akuzoi Serbinë për krime lufte dhe gjenocid

Ministrja Serbe refuzon Cakaj si “Qytetar Nderi” i Bujanocit: Akuzoi Serbinë për krime lufte dhe gjenocid

OVL UÇK reagon pas vazhdimit të mandatit të Speciales

OVL UÇK reagon pas vazhdimit të mandatit të Speciales

Daut Haradinaj: Nuk hyhet në Kosovë duke kaluar mbi varrezat masive e eshtrat e shqiptarëve të masakruar

Daut Haradinaj: Nuk hyhet në Kosovë duke kaluar mbi varrezat masive e eshtrat e shqiptarëve të masakruar

Vdes nga Covid-19 një shtatzënë në QKUK

Vdes nga Covid-19 një shtatzënë në QKUK

Komuna e Prishtinës vendos t’i ndihmojë mediat me 100 mijë euro

Komuna e Prishtinës vendos t’i ndihmojë mediat me 100 mijë euro

AstraZeneca do të bëjë teste shtesë për vaksinën antiCOVID-19

AstraZeneca do të bëjë teste shtesë për vaksinën antiCOVID-19

Vazhdon mandati i Dhomave të Specializuara dhe Zyrës së Prokurorit të Specializuar

Vazhdon mandati i Dhomave të Specializuara dhe Zyrës së Prokurorit të Specializuar

​Lajçak informon Bundestagun për dialogun Kosovë-Serbi

​Lajçak informon Bundestagun për dialogun Kosovë-Serbi

Të drejtat qytetare të shtazëve

Të drejtat qytetare të shtazëve

10 viktima dhe 656 raste të reja me Covid-19 në Shqipëri

10 viktima dhe 656 raste të reja me Covid-19 në Shqipëri

​Kurti: Qeveria Hoti nuk është legjitime – ja kur duhet të zgjidhet presidenti i ri

​Kurti: Qeveria Hoti nuk është legjitime – ja kur duhet të zgjidhet presidenti i ri

​BE kritikohet për anshmëri në dialogun Kosovë-Serbi

​BE kritikohet për anshmëri në dialogun Kosovë-Serbi